Íryggi fjßrins finnst ekki hÚr ß landi

Rß­deildarsemi borgar sig varla ß ═slandi. Safnarar hÚr tapa Peningapokinnmestu af fÚnu hva­ eftir anna­ og enda jafnan me­ a­ borga fyrir skuldarana. Safnarar eiga Ý st÷­ugri barßttu vi­ rÝki, borg, banka, fyrirtŠki og skuldara almennt til ■ess a­ reyna a­ nurla einhverju saman til framtÝ­ar÷ryggis ßn ■ess a­ ■a­ Útist upp Ý vi­bˇtar- skattheimtu, ver­bˇlgu, ˇrß­sÝu og ˇheftri lßnt÷ku. FÚ safnaranna ver­ur a­ vera ß st÷­ugum flˇtta undan ■essum ßrßsara­ilum til ■ess a­ nß vexti. Ůa­ er engin fur­a a­ gy­ingar Ý Ůřskalandi Nasismans s÷fnu­u dem÷ntum og f÷ldu ■ß, ■vÝ a­ ■eir ■ekktu ■etta heilkenni, sem hrjß­ hefur landann Ý amk. hßlfa ÷ld.

Eldri borgarar tapa mestu a­ jafna­i

Eldri borgarar ß ═slandi hafa helst or­i­ fyrir bar­inu ß ■essum ofsˇknum gegn sparifÚ Ý gegn um tÝ­ina. ═ ungdŠmi mÝnu ß sj÷tta og sj÷unda ßratug sÝ­ustu aldar hÚlt a­allega eldra fˇlk ßfram a­ leggja fÚ inn ß sparisjˇ­sbŠkur Ý ■eirri ÷ldnu tr˙ a­ slÝkt skila­i ar­i, en ■a­ var ÷­ru nŠr. Skuldararnir skrifu­u upp ß vÝxla og skuldabrÚf ß bß­ar hendur og nutu lÝfsins ß me­an krˇnurnar ß bˇkum a­haldss÷mu safnaranna breyttust Ý aura. Sß sem keypti og skulda­i mest, grŠddi mest. SÝ­an kom ver­trygging og nokkrar lei­rÚttingar, en tÝmabil skuldaranna taka fljˇtt yfir, enda vir­ast jafnan fleiriá grŠ­a ß ■eim til skamms tÝma, t.d. bankar. ┴ milli er reynt a­ koma upp nřrri kynslˇ­ safnara eins og me­ skyldusparna­inum for­um, en hann var­ fljˇtt a­ engu og manni lŠr­ist a­ skipta honum ˙t vi­ fyrsta tŠkifŠri svo a­ eitthva­ yr­i eftir.

SÝ­ustu ßrin hefur ofangreindur hßttur or­i­ a­ reglu. Ůar kom a­ hann enda­i me­ einum allsherjar Stˇrahvelli n˙ Ý oktˇber 2008, ■ar sem traustustu heimar sundru­ust, bankar, fyrirtŠki og nŠrri ■vÝ rÝki­ sjßlft. áReynslurÝkir safnarar sßu ■etta fyrir og h÷f­u for­ast skuldir a­ vanda, en h÷f­u ■vÝ ekki noti­ sÝ­ustu vaxtarßra eins og gÝru­u skuldararnir, sem grŠddu n˙ ˇtr˙lega me­ ■vÝ a­ skuldsetja fyrirtŠki sÝn, bankana, rÝki­ og alla ═slendinga margfalt.

Falskt ÷ryggi sparna­arlei­a

N˙ eru gˇ­ rß­ enn einu sinni dřr fyrir safnarana, sem munu aftur grei­a reikning skuldaranna. Bankar, gjaldmi­illinn, fasteignir, hlutabrÚf og skuldabrÚf eru almennt fallin. LÝfeyrissjˇ­ir rřrna lÝka, sÚrstaklega vi­bˇtarsparna­ur. Einn a­almßtinn til var­veislu fjßrins ß ■annig stundum hefur veri­ gjaldeyriskaup. En rÝki­ takmarkar notkun gjaldeyrisreikninga ■annig a­ ■eir eru ekki slÝkir Ý raun, heldur krˇnureikningar me­ gjaldeyrisvi­mi­um og heitum Ý stÝl. Íryggi­ er lÝka takmarka­, ■ar sem ˇvissa um l÷gmŠti gj÷rninga nřju bankanna er mikil og skjaldborg um gjaldeyrisreikninga me­ hßum upphŠ­um yr­i takm÷rku­ ef t.d. erlendir kr÷fuhafar ■˙sunda milljar­a krˇna skulda ver­a ger­ir a­ eigendum bankanna. Ůeim gŠti ■ess vegna dotti­ Ý hug a­ gera innistŠ­ur a­ hlutafÚ.

RÝki­ seilist Ý ■a­ eina ÷rugga: gjaldeyrinn

Helstu rß­ safnaranna ß ■essum vÝ­sjßrver­u tÝmum eru ■ß a­ eiga gjaldeyri Ý se­lum Ý bankahˇlfi e­a ß bankareikningum erlendis. En hvernig breg­ast ■ß vitor­smenn skuldaranna vi­? Setja nřju gjaldeyrisˇl÷gin me­ skilaskyldu gjaldeyris og banni vi­ kaupum ß erlendum ver­brÚfum. Ůß ber ÷llum a­ skipta sÝnum gjaldeyri Ý Matador- krˇnur e­a a­ leggja inn alv÷ru gjaldeyri Ý gervigjaldeyri Ý platb÷nkum ■ar sem rÝki­ ßkve­ur gengi äerlendaô gjaldeyrisins sem er lÝtt hß­ ˇheyrilegri skuldas÷fnun rÝkisins e­a ÷­rum ■eim ■ßttum sem ßkvar­a ver­ gjaldeyris ß marka­i.

LÝfeyrissjˇ­ir pÝndir heim?

StŠrsti glŠpurinn er ■ˇ sß, ef lÝfeyrissjˇ­ir eru lßtnir skila inn erlendri eign sinni, sem hefur haldi­ gengi sjˇ­anna uppi eftir a­ ■eir lÚku sÚr margir Ý framvirku gjaldeyris fjßrhŠttuspili hÚr heima en fÚllu ß ■vÝ me­ gengi krˇnunnar. Nřju haftal÷gin vir­ast ■vÝ ■vinga sjˇ­ina til ■ess a­ dŠla peningum inn Ý rammskuldugt og hßlfgjald■rota hagkerfi­ ■ar sem hluti ■eirra brennur fljˇtt upp, sÚrstaklega fyrst stjˇrnmßlamenn rß­a fer­inni Ý hva­ ■eir fara.

Ůvinga­ til trausts ß krˇnunni

Traust ß Ýslensku krˇnunni vinnst ekki me­ ■vingunara­ger­um, hversu tÝmabundnar sem ■Šr eru. Hagsmunir hinna rß­deildars÷mu, a­allega eldra fˇlks, sem streitast hafa vi­ a­ leggja eitthva­ fyrir og a­ halda sig fjarri skuldum, eru vel aftarlega Ý forgangsr÷­inni. N˙ ver­a ■au anna­hvort sektu­ sem l÷gbrjˇtar fyrir ■a­ a­ vilja eiga sinn l÷gmŠta gjaldeyri ßfram e­a neydd til ■ess a­ setja hann Ý kv÷rnina stˇru. Gull og demantar er lÝklega rß­i­, ef svona heldur ßfram.

Auk ■ess legg Úg til a­ norsk krˇna ver­i tekin upp.


mbl.is Nau­synleg a­ger­ en ekki sßrsaukalaus
Tilkynna um ˇvi­eigandi tengingu vi­ frÚtt

ź SÝ­asta fŠrsla | NŠsta fŠrsla

Athugasemdir

1 identicon

Frˇ­leg lesning og ßtakanlega s÷nn - ╔g legg reyndar til Dollar :)

Gu­jˇn Atlason (IP-tala skrß­) 1.12.2008 kl. 10:48

2 Smßmynd: ═var Pßlsson

Takk, Gaui. ┴n efa er vandrŠ­aminnst a­ taka upp dollar, en mÚr lÝst ekki ß a­ lenda kannski Ý tv÷f÷ldu flugslysi, ■ar sem sj˙kravÚlinni (USD) hlekkist kannski lÝka ß. BNA hafa dŠlt ˇendanlegu fÚ ßn innistŠ­u inn Ý rammskuldugt kerfi sitt og lÝklegt er a­ skuldabrÚf ■eirra fari a­ falla Ý ver­i, einmitt ■egar vi­ vŠrum b˙in a­ hengja okkur ß ■ann vagninn. Aftur ß mˇti eru grunn■Šttir Noregs sterkir, gˇ­ur sjˇ­ur, au­lindir og einn fremsti her Ý heimi til ■ess a­ verja ■Šr.

═var Pßlsson, 1.12.2008 kl. 11:14

3 Smßmynd: ═var Pßlsson

N˙ sta­festi fyrrverandi hŠstarÚttardˇmari rÚttmŠti ■eirrar sko­unar minnar, a­ eignarrÚttur stjˇrnarskrßrinnar standi framar sjßlfsskipu­um rÚtti rÝkisins til ■ess a­ ßsŠlast l÷glega fenginn gjaldeyri manns (t.d. Ý hˇlfi). A­ mÝnu viti vŠri ■a­ eignaupptaka og sektir Šttu ekki vi­. Ůessi vanhugsu­u gjaldeyrisl÷g ver­a eins og stagbŠttur bj÷rgunarbßtur fljˇtlega. ŮvÝ er rß­legt a­ halda rˇ sinni vegna ■eirra.

═var Pßlsson, 1.12.2008 kl. 14:58

4 Smßmynd: Magn˙s Sigur­sson

Ůetta er m÷gnu­ samantekt hjß ■Úr ═var, sorglega s÷nn.á En sennilegaámunu utana­komandi a­ilar koma vitinu fyrir rÝkisstjˇrnina samkvŠmt ■vÝ sem IGS segir ß fundi ┌tflutningsrß­s.

Ingibj÷rg Sˇlr˙n GÝsladˇttir utanrÝkisrß­herra segir a­ Al■jˇ­agjaldeyrissjˇ­urinn muni ekki veita okkur frekari lßnafyrirgrei­slu nema gjaldeyrish÷mlum ■eim sem settar voru fyrir helgi ver­i aflÚtt brß­lega.

Magn˙s Sigur­sson, 1.12.2008 kl. 18:24

BŠta vi­ athugasemd

Ekki er lengur hŠgt a­ skrifa athugasemdir vi­ fŠrsluna, ■ar sem tÝmam÷rk ß athugasemdir eru li­in.

Höfundur

Ívar Pálsson
Ívar Pálsson

Viðskiptafræðingur með útflutningsfyrirtæki, en grúskar í flestu.

Innskrßning

Ath. Vinsamlegast kveiki­ ß Javascript til a­ hefja innskrßningu.

Haf­u samband